ANASAYFA GÜNCEL DÜNYA POLİTİKA EMEK EKONOMİ YAŞAM GENÇLİK KADIN KÜLTÜR-SANAT ETHA ÖZEL ROPORTAJ ÇEVİRİ Et-TV Et-GALERİ ara

1 milyondan fazla kadın kayıt dışı çalışıyor

Genel-İş'in "Türkiye'de Kadınlar ve Kadın Emeği" raporuna göre; Türkiye'de kadınların işgücüne katılma oranı, AB ve OECD ülke ortalamalarının altında olduğu, her 10 kadından yalnızca 3'ünün çalıştığı ve kadın işsiz sayısının 3 milyona yaklaştığını belirtilirken, kadınların yarıya yakının kayıd dışı çalıştırıldığı ve yüzde 6'sının sendikalı olduğunu kaydedildi.

Etkin Haber Ajansı / 06 Mart 2018 Salı, 14:27

ANKARA - DİSK'e bağlı Genel-İş Sendikası Emek Araştırmaları, 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü'ne atfen her yıl kadın işçilerin çalışma hayatında karşılaştığı sorunlarını görünür kılmak amacıyla Kadın Emeği Raporu hazırlıyor. Bu yıl TÜİK, OECD, EOROSTAT, ILO, ÇSGB ve Dünya Ekonomik Forumu verileri kullanılarak hazırlanan "Türkiye'de Kadınlar ve Kadın Emeği" raporuna göre; Türkiye'de kadınların yarıya yakını kayıt dışı çalışıyor.

HAYATIN HER ALANINDA KADINLARIN HAKLARI KISITLANIYOR

2017 yılında kadınlar hayatın her alanında eşitsizlik, ayrımcılık, şiddet, cinsel istismara maruz kaldığı kaydedilen raporda, Türkiye nüfusunun yüzde 49,8'ini oluşturan kadınların, toplumsal eşitsizliklerin etkisiyle siyasetten hukuka, eğitimden sağlığa kadar hayatın her alanında haklarının kısıtlandığı belirtildi.

HER 10 KADINDAN 3'Ü ÇOCUK YAŞTA EVLENDİRİLDİ

Kız çocuklarının eğitim ve yaşam haklarından mahrum bırakılarak evlenmeye ve anne olmaya zorlanması, çocukların istismar edilmesi gerçeğini giderek büyüttüğüne dikkat çekilen raporda, "Türkiye'de resmi rakamlara göre her 10 kadından en az 3'ü 18 yaşının altında evlendirildi. 17 bine yakın kız çocuğu doğum yaptı. Doğum yapan kız çocuklarının 234'ü ise maalesef 15 yaşın altında" diye kaydedildi.

HER GÜN EN AZ 4 KADIN ŞİDDETE MARUZ KALDI

Kadına yönelik şiddet hayatın her alanında kadınların karşısına çıkıyor. Kadınlar aile içinde, sokaklarda, toplu taşıma araçlarında ya da işyerlerinde tanıdıkları veya tanımadıkları erkekler tarafından hemen her gün şiddete maruz kalıyor. 2017 yılında en az 286 kadın ve kız çocuğu öldürüldü. 101 kadın tecavüze, 248 kadın tacize, 377 kız çocuğuna cinsel istismara ve 418 kadın şiddete maruz kaldı. Kayıtlı rakamlara göre her gün en az 4 kadın şiddete uğradı.

HER 10 KADINDAN 2'Sİ YOKSUL

Türkiye'deki yoksulluktan en çok kadınların etkilendiğine dikkat çekilen raporda, "Türkiye'de resmi rakamlara göre 16 milyondan fazla yoksul var ve nüfusuna göre yoksulluk oranı yüzde 21,2'dir. Kadınların yoksulluk oranı ise 21,6'dır. Yani her 10 kadından 2'si yoksuldur" denildi.

TÜRKİYE CİNSİYET EŞİTSİZLİĞİNDE SON SIRALARDA

Küresel ölçekte yapılan toplumsal cinsiyet araştırmaları, Türkiye'de kadınların çalışma hayatından kaynaklanan sorunlarının temelinin toplumsal cinsiyet eşitsizliğine dayandığını ortaya koyuyor. Dünya Ekonomik Forumu'nun 2017 yılında hazırladığı Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği Endeksi sonuçlarına göre; Türkiye 145 ülke içinde 131. sırada yer almaktadır. Aynı araştırmada, çalışma hayatındaki kadınların durumunu ortaya koyan “ekonomik katılım ve fırsat eşitliği” göstergesine bakıldığında Türkiye 144 ülke içinde 128. sırada yer alıyor.

HER 10 KADINDAN 4'Ü KENDİNİ GÜVENDE HİSSETMİYOR

Kadına yönelik saldırıların artmasına karşın gerekli yasal ve koruyucu önlemlerin alınmaması nedeniyle kadınlar kendilerine güvensiz hissediyor. Rapora göre; her 10 kadından 4'ü kendisini güvende hissetmiyor.

TÜRKİYE'DE KADINLARIN İŞGÜCÜNE KATILMA DÜZEYİ DÜŞÜK

Kadınların işgücüne katılma oranı, 2017 yılı Kasım ayında bir önceki yılın Kasım ayına göre 1,1 puan artarak yüzde 33,8'e yükseldi. Ancak bu artışa rağmen, Türkiye'de kadınların işgücüne katılma düzeyi, OECD ve AB'ye üye ülke ortalamalarının çok altında. Yıllık verilere göre; 2016 yılında kadınların işgücüne katılma oranı Türkiye'de yüzde 32,5 iken OECD üye ülke ortalamalarında yüzde 51,9, AB üye ülke ortalamalarında yüzde 46'dır.

HER 10 KADINDAN YALNIZCA 3'Ü ÇALIŞIYOR

Kadınların istihdama katılım oranı, 2017 yılı Kasım ayında bir önceki yılın Kasım ayına göre 1,8 puan artarak yüzde 29,3'e çıktı. Yıllık bazda bakıldığında ise artış oranı daha az. 2015 yılında kadınların istihdama katılım oranı yüzde 30,2 iken, 2016 yılında sadece 0,4 puan artarak 30,6'ya yükseldi. Rapora göre; "Bunda kadınların istihdama katılımına yönelik politikaların yeterli olmamasının yanı sıra kadınlara atfedilen toplumsal rollerin de önemli bir etkisi var. Örneğin 11 milyondan fazla kadın ev işleri nedeniyle çalışma hayatına katılamadığını belirtmiştir" diye kaydedildi.

Türkiye'de kadın istihdamı da OECD ve AB üye ülke ortalamalarının altındadır. Yıllık verilere göre 2016 yılında kadınların istihdama katılım oranı OECD üye ülke ortalamalarında yüzde 44,4, AB üye ülke ortalamalarında yüzde 45,9'dur.

İstihdam edilen kadınların işteki durumuna bakıldığında ise; ücretli, maaşlı veya yevmiyeli olarak çalışan kadınların sayısı artarken, kendi hesabına ve ücretsiz aile işçisi olarak çalışan kadınların sayısı düşmüştür. Ücretli, maaşlı veya yevmiyeli olarak çalışan kadın oranı 2014 yılında yüzde 60 iken, 2016 yılında yüzde 63'e, 2017 yılı Kasım ayında ise yüzde 65,2'e yükselmiştir. Ücretsiz aile işçisi olarak çalışan kadınların oranı ise 2014 yılında yüzde 29,4 iken, 2016 yılında yüzde 26,3'e gerilemiş, 2017 yılı Kasım ayında ise yüzde 24 olmuştur.

KADINLARIN YARIYA YAKINI KAYIT DIŞI ÇALIŞIYOR

Kadınlar istihdam içerisinde yeterince yer almamakla birlikte çalışma hayatında karşı karşıya kaldıkları en önemli sorun kayıt dışı çalıştırılmalarıdır. 2017 yılı Kasım ayı verilerine göre istihdam edilen kadınların yüzde 43'ü kayıt dışıdır. Ücretsiz aile işçisi her 10 kadından 9'u, kendi hesabına çalışan her 10 kadından 7'si, ücretli maaşlı veya yevmiyeli çalışan her 10 kadından 2'si kayıt dışı çalıştırılmaktadır. Bu durum kadınların çalışma hayatında daha güvencesiz olmalarının yanı sıra en temel sağlık, emeklilik gibi haklardan mahrum kalmalarına neden olmaktadır.

KADIN İŞSİZ SAYISI 3 MİLYONA YAKLAŞTI

İşsizlikten en çok kadınların etkilendiğine vurgu yapılan raporda, 2014 yılında yüzde 11,9 olan kadın işsizlik oranı, 2016 yılı sonunda yüzde 13,7'ye çıkmış, 2017 yılı Kasım ayında ise yüzde 13,4 olmuştur. OECD ve AB ülkelerinde ise kadın işsizliği düşme eğilimindedir. OECD'ye üye ülkelerde kadın işsizliği ortalaması 2014 yılında yüzde 7,4 iken, 2016 yılında yüzde 6,4'e gerilemiştir. AB'ye üye ülkeler ortalamasında ise kadın işsizliği yüzde 10,3'ten yüzde 8,8'e gerilemiştir. 2014 yılında 2 milyon 788 bin olan geniş tanımlı kadın işsizliği 2016 yılında 2 milyon 959 bine, 2017 yılı Kasım ayında 2 milyon 896 bine ulaşarak yüzde 24,5 olmuştur.

İŞSİZLİKTEN EN ÇOK GENÇ KADINLAR ETKİLENİYOR

Türkiye'de genç kadın işsizliği OECD ve AB üye ülke ortalamalarının yaklaşık 2 katıdır. 2014 yılında yüzde 20 olan genç kadın işsizliği, 2016 yılında yüzde 23,5'e, 2017 yılı Kasım ayında ise yüzde 25'e çıkmıştır. 2014 yılında yüzde 36,1 olan geniş tanımlı kadın işsizliği 2016 yılında yüzde 36,4, 2017 yılı Kasım ayında ise 760 binle yüzde 35,8 olmuştur. Türkiye'de olduğu gibi OECD ülkelerinde de genç kadın işsizliği artarken, AB ülkelerinde düşmektedir. OECD'ye üye ülke ortalamalarında genç kadın işsizliği 2014 yılında yüzde 13,6 iken, 2016 yılında yüzde 17,9'a çıkmıştır. AB'ye üye ülke ortalamalarında ise 2014 yılında yüzde 21,4 olan genç kadın işsizliği, 2016 yılında yüzde 12,5'a gerilemiştir.

ÜNİVERSİTE MEZUNU KADIN İŞSİZLİĞİ OECD VE AB ORTALAMALARININ 4 KATINA ULAŞTI

Kadınlar için işsizlik yükseköğrenim mezunu olma durumunda da çok fazla değişmiyor. Rapora göre; yükseköğrenim mezunu kadınların işsizlik oranı 2016 yılı için yüzde 16,9 olarak gerçekleşti. Ancak bu oran AB ve OECD'ye üye ülke ortalamalarının oldukça üstündedir. OECD'ye üye ülke ortalamalarında yükseköğrenim mezunu kadın işsizliği yüzde 4,9 iken, AB'ye üye ülke ortalamalarında yükseköğrenim mezunu kadın işsizliği yüzde 5,6'dır.

1 MİLYONDAN FAZLA KADIN HAFTALIK 45 SAATTEN FAZLA ÇALIŞIYOR

Kadınlar, haftalık yasal 45 saat olan çalışma süresinin çok üzerine çalıştırılıyor. 2017 Kasım ayı verilerine göre 3 milyon 99 bin kadın yani kadın çalışanların yüzde 34'ü haftalık 45 saatin üzerinde çalıştırılıyor. 1 milyon 26 bin kadın ise haftalık 45 saattin üzerinde ve kayıt dışı çalıştırılıyor. Haftalık 1-16 saat arası çalışan kadınların yüzde 87'si, haftalık 17-35 saat çalışan kadınların ise yüzde 67'sının kayıt dışı istihdam edildiği görülmektedir.

KADINLARIN GERÇEK SENDİKALAŞMA ORANI YÜZDE 6

Kadınların çalışma hayatına katılımlarının yetersiz olması, kadın istihdamının kayıt dışı ve küçük işletmelerde yoğunlaşması, toplumsal cinsiyet ayrımına dayalı rol ve sorumluluklar ile sendikalarda erkek egemen politikaların varlığı kadınların sendikalara katılımını engellemektedir. Türkiye'de sendikal örgütlenme kadın ve erkek işçiler için yıldan yıla artış gösterse de yine de yetersizdir. 2014 Ocak ayında yüzde 4,6 olan kadınların sendikalaşma oranı, 2018 Ocak ayında yüzde 8,1'e çıkmıştır. Ancak bu oran erkek işçilerin sendikalaşması ile kıyaslanamayacak kadar azdır. Erkek işçilerin sendikalaşma oranı ise yüzde 10,6'dan yüzde 13,5'e yükselmiştir. Kayıt dışı istihdamı da içine alarak yapılan hesaplamada kadın işçilerin gerçek sendikalaşma oranı yüzde 6'lara düşmektedir.