ANASAYFA GÜNCEL DÜNYA POLİTİKA EMEK EKONOMİ YAŞAM GENÇLİK KADIN KÜLTÜR-SANAT ETHA ÖZEL ROPORTAJ ÇEVİRİ Et-TV Et-GALERİ ara

Bir, iki, üç daha fazla Vietnam, daha fazla dayanışma- Aydın Akyüz

"Yeni direniş" ilk elden Madrid, Stalingrad, Kobane direnişlerini anımsattı. Ama Vietnam direnişiyle paralellikler kurmak daha anlamlı geldi bize.

Etkin Haber Ajansı / 14 Şubat 2018 Çarşamba, 09:53

AYDIN AKYÜZ- Her benzerlik topaldır derler. "Yeni direniş" ilk elden Madrid, Stalingrad, Kobane direnişlerini anımsattı. İncelendiğinde hepsiyle şu veya bu düzeyde paralellikler kurulabilir. Ama Vietnam direnişiyle paralellikler kurmak daha anlamlı geldi bize.

Vietnam direnişi önemli tarihsel anlamlar barındırmaktadır. Öncelikli olarak kendisinden askeri, teknik, mali ve propaganda olanakları bakımından çok büyük bir düşmana karşı, halkla bütünleşmiş devrimciliğin, devrimci iradenin, yaratıcılığın ve zengin pratikler sergileyen gerilla savaşının zaferidir. Aynı zamanda ABD şahsında dünyanın en büyük emperyalist gücün büyük askeri yenilgiler, kayıplar; maliyeti gidererek artan savaşın yol açtığı politik, mali, yapısal krizlerin basıncı altında sarsıntı geçirmesi ve geri adım atmasıdır. Ulusal ve evrensel düzeyde karşı karşıya kaldığı kitle protestoları ve yalnızlık sonucu savaşı daha fazla sürdürebilmesinin olanakları tükenmeye başlamıştır. O yüzden Vietnam, sadece bir ülkenin adı olmaktan çıktı, özel tipte bir direnişin ve zaferin, bu direnişi dünya halklarına mal etmenin adı oldu. İşgalci saldırgan ABD'nin askeri ve emperyalist güç üstünlüğüne rağmen hezimete uğratmanın sembolüdür.

ANTİEMPERYALİST MÜCADELE VE ENTERNASYONAL DAYANIŞMANIN YOLU

ABD'nin geri adım atmasında, Amerikan halkları başta olmak üzere dünyanın dört bir yanında yükselen protesto gösterilerinin özel bir rolü oldu. Ağustos 1964'de ABD Kongresi, Başkan Johnson'a saldırı yetkisi verir vermez, "Vietnam'dan derhal çekilin" kampanyasıyla ilk protestolar başladı. Öğrenci gençlik güçlü bir hamle yaparak antiemperyalist mücadelede öncü ve temel bir rol oynamaya başladı. Demokratik Toplum İçin Öğrenci Birliği (BDS) onbinlerin katıldığı protesto gösterileri, günlerce süren oturma eylemleri ve ders boykotları, toplu celp kağıdı yakma eylemleri, askere gitmeme kampanyaları yaparak, celp durdurma haftası örgütleyerek, napalm bombalarını üreten Dow kimya tröstünün önüne yürüyerek, onbinlerle Pentagon'u kuşatıp işgal girişiminde bulunarak, binayı koruyan askerlerin tüfek namlularına çiçekler bırakarak, eylemlerde Vietkong bayrağı taşıyarak antiemperyalist mücadeleyi yükselttiler. Polisin engelleme ve saldırıları arttıkça, eylemlerin şiddeti ve rejim karşıtı içeriği de giderek güç kazandı. İktidarı kaygılandıracak boyuta ulaştı.

Yüz bin genç askere gitmemek için izini kaybettirdi. Yurt dışına çıktı veya yıllarca hapsedilmeyi göze alarak, askere gitmeme tavrını açıkladı. Bunlardan biri de ünlü boksör Muhammed Ali... Askere gitmeme tavrını açıktan ilan ettiği için beş yıl hapse çarptırıldı, pasaportuna el konuldu.

Vietnam direnişini sahiplenme ve ABD'nin emperyal-saldırgan tavrını protesto etmek, 1968 öğrenci gençlik hareketinin evrensel unsurlarından biriydi.

ABD'NİN VİETNAM YENİLGİSİ

ABD'nin Vietnam'da aldığı askeri yenilginin yol açtığı siyasi ve mali kriz ile güçlü bir tehdit haline gelen Afro-Amerikalıların direnişi, yükselişe geçen kadın özgürlük mücadelesi, öğrenci gençliğin daha adil, eşitlikçi, özgür bir dünya özlemi ve diğer demokratik dinamiklerle iç içe geçmeye başlayan antiemperyalist mücadele karşısında daha fazla dayanamayacağını anlayan Başkan Johnson, başkan adaylığından çekildi. Yerine seçilen Başkan Nixon, daha ileri devrimci-demokratik kazanımlar elde etmeden antiemperyalist mücadelenin önüne geçmek için ABD askerlerini Vietnam'dan geri çekme ve sokağa çıkan kitlelerin bazı demokratik taleplerini kabul etme stratejisi izledi. Zamanla antiemperyalist kitle hareketi gerilese de ABD askerlerinin Vietnam'da yaptıkları kitle katliamları bir bir açığa çıktıkça, Nixson iktidarını sarsmaya devam etti. Geri çekilme tamamlandıktan yıllarca sonra da Vietnam yenilgisinin ABD toplumu üzerindeki etkisi sürdü.

Sonuçta Vietnam savaşında 50 bin Amerikan askeri öldü, 300 bini yaralandı, bir kısmı ağır olmak üzere yüz binlercesi ciddi psikolojik sorunlarla ülkelerine döndü. Askerlerin yaşadığı psikolojik sorunlar "Vietnam Sendromu" olarak uluslararası kamuoyunda kavramsallaştırıldı. ABD, savaşta aldığı yenilginin yol açtığı psikolojik tramvayı Hollywood filmlerinde askerlerinin "kahramanlık destanlarını anlatarak" aşmaya çalıştı. Yalan üzerine kurulu propaganda kısa vadede başarı sağlasa da uzun vadede bumeranga dönüşmeye mahkumdur. Basına yansıyan katliam görüntüleri yalanın perdesini yırtarak toplumu sarsmıştır.

SANSÜR VE YALAN PERDESİ YIRTILMAYA YAZGILIDIR

Vietnam direnişi göstermiştir ki, hava bombardımanı, yüksek teknolojili silahlar, askeri uçaklar, helikopterler, zıhlı araçlar, kimyasal ve biyolojik silahların üstünlüğü savaşın sonucunu belirlemez. İyi örgütlenmiş halk iradesi, devrimci yaratıcılık, halkların enternasyonal birlik ve dayanışmasını alt edecek silah daha icat edilmedi, edilemez de.

Nixson'un kendisini ve savaşı protesto eden öğrencileri ikna etmeye çalışırken, öğrencilerden birinin "sanki vahşi bir hayvandan söz ediyorsunuz" sözleri karşısında çılgına dönmüş bir yüz ifadesiyle öğrencileri ite kaka kaçması, gerçeğin karşısında yalan imparatorluğunun aczinin karesi olmuştur. Gerçeğe en yalın biçimde dokunan bir cümle yalan perdesini yırtıp Başkan Nixson'un yüzüne vurmuştur. Bugün de televizyonlar, radyolar, gazetelerin yalan bombardımanını, psikolojik savaşı iki karelik görüntü tuzla buz ediyor. "Yerli ve milli" koalisyonun muktedirlerinin bazen kameraların karşısında öfkeden ne yapacağını bilmez halleri veya kendi yayınladıkları haritalarda bile yerlerinde çakılıp kaldıklarını göstermesi, gerçeği açık ediyor.

Başkan Nixson'dan bugünün muktedirlerine değişen fazla bir şey yok. Lakin Vietnam direnişinin ruhu da Che'nin "bir, iki, üç daha fazla Vietnam" haykırışını doğrularcasına, günümüzün muktedirlerini dize getirmek için yaşamaya devam ediyor. Keza halkların dayanışması da.